Możliwość sterowania wzrostem i rozwojem rośliny pozwala plantatorom osiągnąć maksymalny zysk z uprawy. Warto zauważyć, że nie koniecznie musi to oznaczać olbrzymie plony. Mogą być one mniejsze, za to lepsze jakościowo, a co za tym idzie, sprzedawane po wyższej cenie. Może to także oznaczać brak restrykcji wynikających ze stosowania klasycznej ochrony roślin pestycydami. Producent nieograniczany przepisami karencji jest w stanie dostarczać odbiorcy towar wtedy, gdy ten go potrzebuje, a nie jedynie wtedy, gdy może go zebrać i sprzedać bez ryzyka wykrycia pozostałości. Wynika z tego, że racjonalne używanie biostymulatorów może się bardzo opłacić.

---

Biostymulatory ? stymulatory wzrostu i rozwoju roślin

Według definicji z roku 2015: ??biostymulatorem jest każda substancja lub mikroorganizm, niezależnie od zawartości w niej składników pokarmowych, aplikowana na roślinę, w celu poprawy stanu odżywienia roślin, poprawy cech jakościowych plonu oraz zwiększenia tolerancji roślin na stresy abiotyczne?.

Na czym polega biostymulacja roślin i kiedy ją stosować?

Jest to działanie zwiększające naturalny potencjał życiowy roślin. Kiedy użycie środków stymulujących ma sens?

Uważa się, że biostymulacja sprawdza się w sytuacjach:

• ochrony roślin w warunkach stresowych: przymrozki, susza, zasolenie, etc.,
• konieczności poprawy jakości biologicznej plonu,
• zwiększenia plonu (ilości lub wielkości owoców),
• poprawy trwałości pozbiorczej plonu,
• rewitalizacji po szkodach spowodowanych przez choroby, szkodniki, grad itp.

Kiedy nie stosować zabiegu biostymulacji?

• Gdy kondycja roślin jest dobra (nadmiernie stymulowane mogą np. ?uciec? w liście),
• trzeba najpierw przeprowadzić działania ochroniarskie (pestycydowe),
• warunki klimatyczne są niekorzystne (za zimno, za gorąco, silny wiatr, insolacja, itp.)
• zastosowana substancja mogłaby stymulować rozwój patogenów (grzyby, bakterie, wirusy).

Jak działają biostymulatory roślin?

• Wspomagają rozwój systemu korzeniowego (poprzez rozrost i liczbę korzeni włośnikowych),
• wspomagają intensywny wzrost części nadziemnej (budowa aparatu asymilacyjnego),
• zwiększają naturalną odporność roślin na stresy i ataki patogenów oraz szkodników (lepsza jakość tkanek okrywających),
• wpływają na wielkość i ilość owoców (kondycja i odżywienie roślin w okresie zakładania pąków),
• zwiększają trwałość pozbiorczą roślin (jakość skórki),
• poprawiają cechy jakościowe owoców (smak, wygląd, połysk).

Czy istnieje synergia pomiędzy biostymulatorami a innymi substancjami pobieranymi przez rośliny?

W przypadku podawania pierwiastków pozakorzeniowo, biostymulatory poprawiają skuteczność pobierania tych pierwiastków przez rośliny.

Możliwe jest więc podawanie biostymulatorów z nawozami dolistnymi, jednakże zawsze należy sprawdzać, w jakim zakresie pH dana substancja jest skuteczna i czy nawóz nie spowoduje niekorzystnej zmiany odczynu.

Czy można stosować biostymulatory ze środkami ochrony roślin?

Stymulatory wzrostu i rozwoju roślin można stosować z większością fungicydów i insektycydów. Ostrożność zalecana jest w przypadku produktów zawierających agresywne połączenia jonów miedzi, cynku, manganu. Zaleca się unikanie produktów o odczynie alkalicznym lub mocno kwaśnym.

Nawożenie truskawek ? polecane biostymulatory

Aminovital Power – preparat z aminokwasami

Najtańszy w stosowaniu zestaw aminokwasów. Bardzo korzystny zrównoważony aminogram. Wykazuje bardzo pozytywne działanie stymulujące zarówno systemu korzeniowego, jak i części nadziemnej. Nawóz dolistny polecany szczególnie w sytuacji wystąpienia stresu abiotycznego, powodowanego przez działanie niskich lub bardzo wysokich temperatur, wysokiego zasolenia, uszkodzeń przez wiatr czy grad.

Aminocomplex – preparat z aminokwasami i mikroelementami

Nawóz do nalistnego likwidowania niedoborów mikroskładników pokarmowych w uprawach rolniczych, warzywniczych, sadowniczych i jagodowych. Mikroskładniki zawarte w produkcie występują w postaci związków skompleksowanych unikalnym zestawem naturalnych aminokwasów. Wysoka zawartość aminokwasów zapewnia szybkie pobieranie składników przez liście oraz efekt biostymulacji. Aminocomplex dostarcza roślinom niezbędnych makro i mikroelementów, zapewniając jednocześnie odżywienie i stymulację. Stosowanie nawozu zalecane jest w okresach występowania stresu biotycznego i abiotycznego, a więc powodowanego np. przez szkodniki lub czynniki stresowe, takie jak zasolenie.

Aminovital – nawóz z aminokwasami

Organiczny nawóz dolistny o zrównoważonym aminogramie, zawierający wszystkie biologicznie aktywne L-alfa aminokwasy dostępne dla roślin. Dzięki szybkiej absorpcji przez liście i ułatwionemu transportowi w tkankach roślinnych, Aminovital działa jako biostymulator podczas okresów związanych ze stresem biotycznym lub abiotycznym. Wolne aminokwasy zawarte w nawozie biorą udział w syntezie białek i w reakcjach enzymatycznych niezbędnych w rozwoju rośliny. Produkt ma właściwości wzmacniające efektywność nawozów dolistnych i niektórych środków ochrony roślin.

Valkiria Power Alg – biopreparat z alg norweskich

Bardzo ciekawy produkt o niespotykanym działaniu antystresowym. Powoduje zagęszczanie soku komórkowego, co przeciwdziała stratom przymrozkowym. Valkiria Power Alg jest biopreparatem produkowanym z naturalnego pochodzenia koncentratu z alg norweskich. Polecany jest do pozakorzeniowej aplikacji w uprawach jagodowych, sadowniczych, warzywniczych i rolniczych. Wspiera fizjologię roślin w okresach niekorzystnych dla jej rozwoju i wzrostu (susza, zbyt wysoka temperatura, przymrozki, zbyt wysokie zasolenie). Polecany jest w okresach początku wegetacji, wzrostu i rozwoju oraz kwitnienia, wiązania pąków kwiatowych na kolejny rok oraz w przypadku upraw wieloletnich. Kwitnienie jest lepsze, a zawiązywanie owoców intensywniejsze.

Potasil Plus Krzem – nawóz z wysoką zawartością krzemu oraz potasem i azotem

Nawóz zawiera dużą ilość krzemu w formie kwasu ortokrzemowego, który korzystnie wpływa na wzrost i rozwój roślin uprawnych. Dzięki wysokiej zawartości krzemu rośliny korzystnie reagują na żywienie składnikami zawartymi w nawozie Potasil Plus Krzem. Stosowany regularnie w czasie wegetacji, wzmacnia mechanicznie zewnętrzną warstwę woskową, epidermę oraz zmniejsza transpirację. Nawóz podwyższa odporność na infekcje ze strony patogenów, a przez wzmocnienie tkanek, utrudnia żerowanie niektórych szkodników. Rośliny dobrze odżywione potasem i krzemem wykazują zwiększoną tolerancję na warunki stresowe, takie jak: susza, intensywne nasłonecznienie oraz wpływ wysokich lub niskich temperatur. Potasil Plus Krzem stosowany w czasie wzrostu, dojrzewania i zbioru owoców, poprawia jakość, smak oraz trwałość pozbiorczą owoców. Zwiększa odporność roślin i ich owoców na uszkodzenia mechaniczne.

Krzem – działanie na rośliny

• Stymuluje wytwarzanie włosków na dolnej stronie blaszki liściowej. Utrudnia to fizyczny dostęp szkodników do liścia. Dlatego Krzem może wpływać na liczebność populacji przędziorka chmielowca w uprawie truskawce.
• Ogranicza transpirację roślin.
• Redukuje wewnątrzkomórkowy stres, ponieważ bierze udział w powstawaniu naturalnej odporności na czynniki abiotyczne poprzez wejście w struktury ścian komórkowych.
• Wzmacnia odporność roślin na przemarzanie, jeśli jest zastosowany odpowiednio wcześnie.
• Wpływa na poprawę jakości i wielkości plonu owoców.

Humik – kwasy humusowe + betainy

Nawóz organiczno-mineralny stymulujący rozwój systemu korzeniowego roślin oraz poprawiający właściwości fizykochemiczne gleby i wzbogacający ją w korzystne dostępne dla roślin związki mineralne i organiczne. Produkt można stosować w uprawach roślin rolniczych, sadowniczych, jagodowych, warzywniczych i ozdobnych. Humik posiada unikatowy skład. W produkcie znajdują się kwasy humusowe, aminokwasy, betainy, witaminy i związki mineralne. Nawóz pozytywnie wpływa na wzrost, rozwój i aktywność systemu korzeniowego roślin uprawnych. Zwiększa dzięki temu plonowanie roślin. Można go stosować w formie aplikacji na powierzchnię roślin i gleby lub za pośrednictwem systemu fertygacji. Humik posiada certyfikat ekologiczny IUNG nr. NE/545/2020.

Zdjęcia: Albert Zwierzyński

W ostatnich latach zagadnienie samoodporności roślin nabiera ogromnego znaczenia. Dzieje się to zarówno w kontekście zmieniających się warunków pogodowych, jak i wzrostu presji chorób i szkodników. W kolejnych sezonach rola samoistnej odporności roślin w integrowanej technologii uprawy truskawki będzie tylko rosła. Aby się o tym przekonać, wystarczy zapoznać się z założeniami ?zielonego ładu?. Zakładają one regularne wycofywanie substancji aktywnych służących do ochrony roślin.

---

Co to indukcja naturalnej odporność roślin?

Indukcja naturalnej odporności to zagadnienie bardzo szerokie. Należy w nim wyróżnić dwa równoległe szlaki aktywności: optymalizację żywienia roślin składnikami pokarmowymi odpowiadającymi za samoodporość (i) oraz indukcję SAR (ang. systemic acquired resistance – nabyta odporność systemiczna) poprzez zastosowanie pierwiastków lub związków powodujących ekspresję genów odpowiedzialnych za te naturalne mechanizmy.

Nawożenie truskawek – jak zwiększyć odporność na choroby i szkodniki?

W mojej autorskiej technologii budowy samoodporności roślin najważniejszym induktorem jest krzem. Wprawdzie nie jest to pierwiastek troficzny (żywieniowy), ale działa na roślinę wielokierunkowo.

Natomiast spośród typowych pierwiastków troficznych największą rolę w naturalnej odporności roślin odgrywa wapń i fosfor.

Krzem w nawożeniu truskawek

Biorąc pod uwagę wszechstronność krzemu jako pierwiastka wzmacniającego, stosowanie od wczesnej wiosny bloku zabiegów tym pierwiastkiem wydają się wręcz nieodzowne, szczególnie w kontekście powtarzających się regularnie niekorzystnych warunków pogodowych. W technologii budowy naturalnej odporności roślin z użyciem krzemu najważniejszą kwestią jest właściwy dobór nawozów.

Zaleca się preparaty o maksymalnej zawartości jonów ortokrzemowych. Zdecydowanymi liderami w tym zakresie są nawozy Potasil Plus Krzem oraz Barrier Si-Ca.

Jak krzem działa na rośliny?

• Poprzez tworzenie naturalnej bariery mechanicznej utrudniającej rozwój zarodników chorobotwórczych lub żerowanie szkodników,
• poprzez ograniczenie transpiracji oraz poprawę gospodarki wodnej roślin,
• poprzez niwelowanie wewnątrzkomórkowego stresu oksydacyjnego,
• poprzez ekspresję genów odpowiadających za nabytą odporność systemiczną.
  • (To ostatnie zagadnienie jest nadal najmniej zgłębione przez naukę).

Technologia zastosowania krzemu w uprawach jagodowych została precyzyjnie omówiona w ramach Interaktywnego Kursu Szkoleniowego: KONGRES JAGODOWY.

Wapń i fosfor w nawożeniu truskawek

Spośród typowych pierwiastków troficznych największą rolę w naturalnej odporności roślin odgrywa wapń i fosfor.

Jak wapń działa na rośliny?

Podstawową rolą wapnia w procesie budowania naturalnej odporności roślin jest mechaniczne wzmacnianie i uelastycznianie ścian komórkowych. Odbywa się to poprzez stabilizację struktur ligninowych. Warto jednak pamiętać, iż wapń jest jednym z najważniejszych pierwiastków uczestniczących w mechanizmie łagodzenia wewnątrzkomórkowego stresu oksydacyjnego, będącego efektem końcowym każdego stresu abiotycznego.

Jak fosfor działa na rośliny?

Rolę fosforu w budowaniu samoodporności roślin również należy rozpatrywać w dwóch aspektach. Przede wszystkim fosfor to pierwiastek niezbędny w biosyntezie fitoaleksyn. Ich obecność w roślinie jest obecnie uznawana za jeden z najważniejszych czynników decydujących o ich odporności na czynniki stresowe. Z drugiej strony jest to też najważniejszy pierwiastek decydujący o tempie rozwoju oraz funkcjonowaniu systemu korzeniowego, bez którego nie ma co liczyć na zbudowanie odporności u roślin.

Środki ochrony poprawiające samoodporność roślin – induktory odporności

Ważną rolę w budowaniu samooodporności odgrywają specyficzne związki wpływające na ekspresję genów odpowiadających za SAR.

Najpopularniejszym i jednocześnie najważniejszym tego typu związkiem jest laminaryna. Jest to naturalny polisacharyd ekstrahowany z morskiego wodorostu – listownicy palczastej (Laminaria digitata). Znajduje się on w produktach Vaxiplant SL oraz Nutivax. Po zastosowaniu jednego z wymienionych preparatów zawierającego laminarynę roślina zaczyna wytwarzać specyficzne białka odpornościowe, fitoaleksyny. Następnie dochodzi do lignifikacji ścian komórkowych rośliny.

Produktem działającym w analogiczny sposób jest biofungicyd Romeo zawierający cerewisan (941 gram w kilogramie). Cerewisan to naturalna substancja ekstrahowana z drożdży. Jej stosowanie powoduje u roślin indukcję ekspresji genów kodujących białka PR1 oraz PR4.

Upraszczając cały skomplikowany mechanizm indukcji samoodporności roślin na choroby, można podsumować to następująco:

• indukcja ekspresji genu PR1 wzmacnia roślinę przeciw infekcjom powodowanym przez grzyby biotroficzne, czyli rozwijające się na tkance żywej, np. Podospherea macularis – sprawca mączniaka prawdziwego truskawki;
• indukcja ekspresji genu PR4 buduje odporność na grzyby nekrotroficzne, czyli rozwijające się na tkance obumarłej, jakim jest przykładowo Botritis cinerea – sprawca szarej pleśni.

FERTYGACJA jest to, najkrócej mówiąc, realizowanie dwóch procesów w uprawie roślin jednocześnie: nawadniania oraz nawożenia. Aby prawidłowo prowadzić fertygację, musimy znać podstawowe parametry naszej instalacji do nawadniania, zarówno w kontekście kalkulowania pożywki nawozowej, jak i ilości wody dostarczanej w jednostce czasu na daną powierzchnię. Ważne, aby nawadnianie planować w sposób zrównoważony.

---

Aby prawidłowo prowadzić fertygację, musimy znać parametry linii kroplującej rozłożonej na naszej plantacji. Należy też obliczyć  wydatek wody na jednostkę powierzchni w jednostce czasu. 

Fertygacja roślin ? podstawowe zasady:

• Stosowane do fertygacji nawozy muszą być dobrze rozpuszczalne w wodzie. Jest to ważne, aby uniknąć zablokowania filtrów lub, co gorsza, emiterów linii kroplującej.
• Stosowanie odpowiednich zbiorników oraz jedynie nawozów, które w reakcji ze sobą NIE DAJĄ produktów nierozpuszczalnych. Z tego wynika konieczność separacji skoncentrowanych roztworów soli wapnia oraz siarczanów i fosforanów.

Fertygację można prowadzić z gotowych roztworów lub z użyciem odpowiednich urządzeń do rozcieńczania koncentratów.

Jakie urządzenia można zastosować do fertygacji?

• Inżektor ? dozownik o stałym podziale 1:100.
• Dozownik proporcjonalny  (np. Dosatron, Dosmatic) ? dozownik o zmiennym stopniu rozcieńczenia, najczęściej od 0,5% do 2,5%.
• Pompki wtłaczające ? które będą podawały pożywkę ze zbiornika do magistrali.
• Mixer nawozowy ? zwykle w układzie 3 zbiorników A+B+C (rozwiązanie jest najbardziej skuteczne, niestety jednak najdroższe).

Fertygacja truskawki – jak prowadzić nawożenie poprzez fertygację?

1. Planowanie nawożenie zawsze rozpoczynamy od chemicznej analizy wody oraz gleby lub podłoża. Aby ułożyć plany mineralnego żywienia roślin, potrzebna jest nam analiza wody używanej do nawadniania i nawożenia plantacji, a także aktualna zasobność gleby lub podłoża w przyswajalne dla roślin składniki pokarmowe. Próbkę gleby można oddać do badania do Okręgowej Stacji Chemiczno-Rolniczej. Należy zlecić analizę gleby metodą ogrodniczą (to ważne!). W wodzie natomiast badamy parametry takie jak: pH, EC oraz zawartości jonów: HCO3-, N, P, K, Ca, Mg, Fe, B, Zn, Cu, Mn, Mo.
2. Następnie przechodzimy do sadzenia.

ETAP 1 ? SADZENIE TRUSKAWKI I ROZWÓJ SYSTEMU KORZENIOWEGO

Sadzenie roślin truskawki (niezależnie od rodzaju sadzonki) jest kluczowe dla przyjęcia się roślin, ich startu oraz dalszego wzrostu. Dlatego w okresie sadzenia MUSIMY stworzyć im optymalne warunki do rozwoju. Ważne, aby dobrać odpowiedni skład pożywki oraz sposób jej podawania. 

Po posadzeniu roślin zależy nam przede wszystkim na wymuszeniu wzrostu systemu korzeniowego oraz inicjacji rozwoju liści ? aparatu asymilacyjnego.

Wzrost systemu korzeniowego można wymusić na dwa sposoby ? najczęściej stosowane łącznie.

• Skład pożywki ? pożywka powinna zawierać dużo fosforu oraz sporo wapnia. Fosfor jest źródłem energii dla podziałów komórek (a więc i wzrostu organów). Wapń natomiast pełni ważną funkcję w rozwoju systemu korzeniowego.
• Sposób podawania pożywki ? zaleca się duże dawki, ale podawane niezbyt często. Istotne jest, aby stworzyć roślinom warunki wymuszające ?podążanie korzeni za wodą?, a więc zmienną wilgotność podłoża. Ważne, aby podłoże nie zostało nadmiernie przesuszone. Może to ograniczać pobieranie wapnia. 

W celu pobudzenia rozwoju systemu korzeniowego można podać roślinom produkty stymulujące ? np. HUMIK, CARBOHUMIC, HUMUS ACTIVE czy HUMISTAR.

Po pojawieniu się pierwszych liści (lub gdy są od początku uprawy) na plantacji należy zadbać o właściwą transpirację (wietrzenie). 

Koncentracja pożywki nie powinna być zbyt duża. W dni słoneczne EC około 1,5 mS/cm, a w dni pochmurne około 1,8- 2 mS/cm. Ważne, aby w przelewie EC nie było wyższe niż 2,5 mS/cm!

• WAŻNE! PH podawanej pożywki powinno mieścić się w przedziale 5,5 ? 6. Dzięki temu możliwe jest odpowiednie reagowanie podczas kontroli przelewu lub gdy pH w podłożu wzrośnie powyżej 6,5. W podłożach o ograniczonej objętości można zmienić nastawę pH w mixerze lub dodać nieco kwasu do koncentratu, lub roztworu gotowego. W przypadku upraw w gruncie jedynym sposobem regulacji pH pozostaje dodatek azotu amonowego do pożywki. Nie powinno być go jednak więcej niż 20% azotu całkowitego.
• Uwaga techniczna dotycząca sadzenia ? większość plantatorów najpierw sadzi sadzonki, a potem je podlewa. Jest to błąd ograniczający rozwój systemu korzeniowego. Roślina ?rozleniwia się?, jako że ma komfort i nie czuje potrzeby rozbudowy korzeni. Może to mieć bardzo negatywny wpływ w okresach upałów, gdy niedostatecznie rozrośnięty system korzeniowy nie będzie w stanie zabezpieczyć roślinom potrzeb transpiracji. Doprowadza to zawsze do więdnięcia i dojrzewania niedorośniętych owoców, a więc do strat finansowych plantatora!
• PAMIĘTAJMY ? sadzonki truskawek sadzimy w MOKRE podłoże i NIE podlewamy ich tak długo, aż nie będą na granicy więdnięcia! Dotyczy to sadzonek z liśćmi, a więc zielonych ? kopanych oraz Tray Plant i Plug Plant.

W przypadku sadzonek frigo ? o ile nie ma ekstremalnych upałów i silnych wiatrów po posadzeniu ? można odczekać około tygodnia z podlewaniem. Jeśli podłoże jest nadal mokre ? wtedy nawet dłużej.

ETAP 2 – TWORZENIE LIŚCI

Po ukazaniu się 2-3 młodych liści przechodzimy do fazy budowy aparatu asymilacyjnego przez rośliny, a więc tworzenia liści.

W tej fazie (BBCH 10-19) prowadzimy fertygację częściej niż w pierwszym okresie, ale mniejszymi dawkami. Istotne jest, aby rośliny w godzinach około południowych nie przesychały i nie więdły. Może to szybko doprowadzić do ograniczenia pobierania wapnia i typowych deformacji liści, które nie osiągną prawidłowych rozmiarów. Będzie to miało wpływ na wielkość i smak owoców ? wpływ wybitnie negatywny!

Skład pożywki powinien być zrównoważony. Ilości azotu, potasu i wapnia nie powinny różnić się więcej niż o 10%. 

W okresie tym rośliny intensywnie rosną ? dlatego wskazana jest znajomość ilości azotu amonowego w podłożu. Jeśli jest ona mniejsza niż 10% azotu całkowitego, powinniśmy go dodać w konsultacji z doradcą. Intensywny wzrost roślin (przyrost masy) zawsze powoduje alkalizację podłoża, a zbyt wysokie pH może mieć negatywny wpływ na pobieranie niektórych mikroelementów oraz fosforu.

ETAP 3 – ROZWÓJ KWIATOSTANÓW I KWITNIENIE TRUSKAWKI

W okresie rozwoju kwiatostanów i kwitnienia (BBCH 55-67) stopniowo zwiększamy ilość potasu w pożywce, tak aby pod koniec kwitnienia była ona wyższa o około 20% od ilości azotu w pożywce.

Nadal prowadzimy fertygację niewielkimi dawkami, ale dość często ? nie dopuszczając do przesychania roślin w okolicy południa.

Jest jeden wyjątek! Jeśli z jakichś powodów (nadmiar azotu, nadmiernie wilgotne podłoże) rośliny opieszale wchodzą w fazę kwitnienia ? można zaryzykować przesuszenie plantacji. Nie można jednak dopuścić do więdnięcia roślin! Po tym zabiegu powinno rozpocząć się kwitnienie. Inną możliwością w przypadku opóźniającego się kwitnienia na mocno wilgotnych stanowiskach jest wtłoczenie jednorazowo mocniej skoncentrowanej pożywki o EC około 2,5 mS/cm (około 2,5 kg nawozów w 1000 litrów pożywki gotowej do podlania).

ETAP 4 – WZROST I DOJRZEWANIE OWOCÓW TRUSKAWKI

W  następnym okresie wzrostu i dojrzewania owoców (BBCH 71-89) stwarzamy roślinom komfort rozwoju. W tym celu podlewamy uprawę małymi dawkami i często, tak aby wilgotność podłoża była optymalna. Pożywka powinna zawierać o 20-25% więcej potasu niż azotu, a ilość wapnia nie powinna za bardzo odbiegać od ilości azotu.

ETAP 5 – NAWOZY DO PODANIA PO ZAKOŃCZENIU ZBIORU

Po zakończeniu zbiorów niezależnie od tego, czy liście były koszone, czy nie, podajemy pożywkę z przewagą azotu, aby wygenerować wzrost młodych liści oraz zainicjować tworzenie pąków kwiatowych na przyszły sezon.

Ważne, aby ta pożywka nie była podawana dłużej niż do 15 – 20 sierpnia!

ETAP 6 – PRZYGOTOWANIE PLANTACJI TRUSKAWKI DO ZIMY

We wrześniu (mniej więcej w połowie) rozpoczynamy proces przygotowania roślin do zimy. Powinno się wtedy stosować pożywki wybitnie potasowe, a czasem nawet jedynie siarczan potasu.

W drugim roku scenariusz jest podobny, z tym że w pierwszym okresie po zimie nie musimy tak intensywnie stymulować roślin do budowy systemu korzeniowego. Powinien być on w dobrej kondycji z roku poprzedniego. W razie konieczności ? a najlepiej rutynowo ? zaleca się stosowanie preparatu Humik lub innego stymulatora systemu korzeniowego, który może być bezpiecznie dostarczony drogą fertygacji.

Powyższe uwagi odnoszą się do stosowania w dowolnych dozownikach.
Warto wspomnieć, że zwykle używa się skoncentrowanych roztworów o stężeniu ok. 10%. Dozowniki są kalibrowane na rozcieńczenie 1:100, czasem jednak z rekomendacji mogą wynikać zupełnie inne ilości. Z powodów praktycznych fertygacji nie prowadzi się na ogół codziennie. Nie jest to błędem, ale należy pamiętać, że fertygacja stosowana naprzemiennie z nawadnianiem musi uwzględniać rozcieńczenie składników przez wodę zawartą w podłożu. Stąd może wynikać konieczność użycia roztworów mocniej skoncentrowanych, niż wynikałoby to z rachunku rekomendacji.

W takim przypadku sugerujemy ilość i rodzaj nawozów tłoczonych w ciągu tygodnia w uprawie skonsultować z doradcą. Zabezpieczy to producenta przed rozczarowaniem oraz da satysfakcję finansową z osiągniętych zbiorów.

Niniejszy materiał jest jedynie wstępem do obszernego tematu, jakim jest fertygacja.

W sklepie internetowym wpolu.pl znajdziecie szeroką gamę nawozów do fertygacji.

Zdjęcia: Albert Zwierzyński

Przydatne linki:

Jak prowadzić fertygację?

Mineralne żywienie roślin jagodowych